Tegenstrijdig belang bestuurder en persoonlijke aansprakelijkheid

Elke bestuurder is tegenover de rechtspersoon gehouden tot een behoorlijke vervulling van zijn taak. In dat kader dient elke bestuurder zich te richten naar het belang van de vennootschap en de met haar verbonden onderneming. Het kan echter voorkomen dat een bestuurder bij een bepaalde transactie een (in)direct persoonlijk belang heeft dat strijdt met het belang van de vennootschap. Er is dan sprake van een tegenstrijdig belang. Wat kan, mag of moet de betreffende bestuurder in dat geval doen?

  1. De betreffende bestuurder dient aan zijn medebestuurders het tegenstrijdig belang te melden.
  2. Vervolgens mag hij niet deelnemen aan de beraadslaging en besluitvorming over het onderwerp waarbij hij een tegenstrijdig belang heeft. Concreet: De bestuurder met tegenstrijdig belang moet de vergadering verlaten.

Maar wat als alle bestuurders tegenstrijdig belang hebben, of – wat vaak in de praktijk voorkomt – er maar één bestuurder is?

  1. Het besluit moet worden genomen door de raad van commissarissen.
  2. Als dat ook niet mogelijk is (bijvoorbeeld een raad van commissarissen ontbreekt binnen de vennootschap), dan besluit de algemene vergadering van aandeelhouders.

En wat als de bestuurder enig bestuurder en aandeelhouder is binnen de vennootschap?

  1. Het is dan aan te raden om eerst extern deskundig advies in te winnen alvorens te besluiten om de onderhavige transactie aan te gaan.

Ook hier geldt: de statuten kunnen anders bepalen, dus kijk altijd eerst wat daar in staat. Let wel: De regeling inzake het tegenstrijdig belang mag in beginsel niet meer worden weggeschreven in de statuten.

Sancties

Als in strijd met de regels van het tegenstrijdig belang toch een besluit is genomen, dan is het genomen besluit vernietigbaar. Eenieder die een redelijk belang heeft, kan een vernietigingsvordering instellen tegen de vennootschap (bijvoorbeeld de aandeelhouders). Als het besluit echter inmiddels al is uitgevoerd, dan is dit niet meer mogelijk (Let op! Na één jaar verjaart al de mogelijkheid tot vernietiging). Staat de belanghebbende dan met lege handen? Nee.

De bestuurder met tegenstrijdig belang riskeert namelijk persoonlijke aansprakelijkheid. Hetzelfde geldt ook voor de overige bestuurders die niet of onjuist hebben ingegrepen indien zij van het bestaan van het tegenstrijdig belang op de hoogte waren.

Ben dus als bestuurder op je hoede bij het nemen van bestuursbesluiten en schakel desnoods een externe deskundige in.

WeDo Advocaten is graag bereid u verder te informeren en u desgewenst juridisch te begeleiden met betrekking tot dit onderwerp.

Pre-pack en rechten van werknemers

Wat is/hoe werkt een pre-pack?

Voorziet een bedrijf dat zij binnen afzienbare tijd haar faillissement moet aanvragen, dan vraagt zij de rechtbank om alvast een curator aan te stellen en een rechter-commissaris te benoemen. Dit blijft voor de buitenwereld verborgen. Vervolgens wordt er door het bedrijf een activatransactie voorbereid> Doordat er nog geen faillissement is, staat deze transactie niet “onder druk”, zodat waardeverlies wordt voorkomen.

De “stille” curator heeft geen formele bevoegdheden; hij kijkt mee, geeft zijn mening en doet eventueel suggesties.

Direct na het uitspreken van het faillissement kan de activatransactie door de rechter-commissaris geaccordeerd worden, waarna er dus meteen een doorstart (in afgeslankte vorm) mogelijk is.

Nu is het in Nederland wettelijk geregeld dat bij een overgang van onderneming de arbeidsovereenkomsten van werknemers, met bijbehorende rechten, overgaan naar de overnemende partij (degene die de activa overneemt). Alleen in het geval van een faillissement geldt hiervoor een wettelijk vastgelegde uitzondering: de overgang van arbeidsrechten geldt dan niet: Indien een bedrijf failleert en de curator vervolgens activa verkoopt aan een derde, dan hoeft deze derde-koper het personeel niet mee over te nemen.

Recentelijk werd de vraag aan het Hof van Justitie van de Europese Unie voorgelegd, of in geval van pre-pack de bescherming van werknemers, evenals bij een gewoon faillissement kan worden uitgesloten.

Het Hof heeft bepaald dat de wet strikt moet worden toegepast en dat in geval van pre-pack deze bescherming niet terzijde kan worden gesteld. Anders gezegd: werknemers kunnen in het geval van een pre-pack gewoon een beroep doen op overgang van onderneming. Hun arbeidsovereenkomst moet door de koper worden gerespecteerd en voortgezet.

Anders dan in het geval van een “regulier” faillissement, waar de liquidatie van de onderneming wordt beoogd, ligt de nadruk bij pre-pack juist op voortzetting van de onderneming en is er – aldus het Hof –  geen aanleiding de rechten van werknemers terzijde te stellen.

Conclusie

Een pre-pack kan zeer geschikt zijn voor de succesvolle doorstart van een onderneming, maar er dient wel rekening te worden gehouden met bestaande arbeidsovereenkomsten.

“Na mij de zondvloed”, gaat niet altijd op


In geval van faillissement van een vennootschap kan iedere (oud)bestuurder hoofdelijk worden aangesproken voor de schulden die niet kunnen worden voldaan, indien de bestuurder zijn taak kennelijk onbehoorlijk heeft vervuld en aannemelijk is dat dit een belangrijke oorzaak is van het faillissement.

De onbehoorlijke taakvervulling dient te hebben plaatsgevonden binnen een  periode van drie jaren voorafgaand aan het faillissement. Een aan de bestuurder verleende kwijting staat het instellen van een vordering in dit kader niet in de weg.

De situatie
Een directeur grootaandeelhouder (DGA) draagt alle aandelen in zijn vennootschap over aan een derde (koper) tegen betaling van € 1,-.

In de akte van levering is geregeld dat de DGA ontslag neemt als bestuurder en dat de koper van de aandelen als opvolgend bestuurder wordt benoemd.

Ruim een half jaar later failleert de vennootschap en zijn er aanzienlijke schulden. Deze zijn ontstaan doordat er goederen en diensten zijn afgenomen, maar nooit zijn betaald. De curator treft geen administratie aan.

In eerste aanleg, waarbij zowel de (oud) DGA als de koper (opvolgend DGA) zijn gedagvaard, is de opvolgend DGA wegens kennelijk onbehoorlijk bestuur veroordeeld tot betaling van het boedeltekort. De vordering tegen de (oud) DGA is afgewezen. Daartegen stelt de curator hoger beroep in.

Juridisch oordeel Gerechtshof
Naar het oordeel van het Gerechtshof mocht van de (oud) DGA als (toenmalig) bestuurder worden verwacht dat hij, onder meer met het oog op de belangen van de crediteuren van de vennootschap, tenminste enig onderzoek zou doen naar de hoedanigheden, zakelijke achtergrond, financiële gegoedheid en persoonlijke integriteit van de persoon aan wie hij het bestuur en de aandelen van de vennootschap wilde overdragen.

De (oud) DGA heeft onvoldoende aannemelijk gemaakt dat hij zich daadwerkelijk moeite heeft getroost om voldoende onderzoek te verrichten naar referenties, achtergronden en/of de motieven van de opvolgend bestuurder.

Zijn argument dat niets aan het onderhandelingstraject met de koper ongebruikelijk of louche was en geen aanleiding gaf om aan de bedoelingen van de koper/opvolgend bestuurder te twijfelen, acht het Gerechtshof onvoldoende.

Ook de omstandigheid dat de (oud) DGA niet zelf op zoek is gegaan naar een overnamekandidaat maar dat de koper zich bij hem heeft gemeld, doet er niet aan af dat van de oud (DGA) had mogen worden verwacht dat hij in het belang van de gezamenlijke schuldeisers onderzoek zou hebben gedaan naar de opvolgend bestuurder, zeker gelet op de overige omstandigheden van dit geval.

Nu de (oud) DGA een dergelijk onderzoek verwijtbaar heeft nagelaten, wordt hij medeaansprakelijk  gehouden voor (een gedeelte van) het boedeltekort.

Conclusie
(mede) Gegeven de mogelijke hoofdelijke aansprakelijkheid voor een boedeltekort kan het van belang zijn onderzoek te doen naar een overnamekandidaat.

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten