Het verbod van nevenwerkzaamheden

In de huidige tijdsgewricht zie je steeds vaker dat medewerkers twee dienstverbanden hebben, dan wel deels in loondienst en deels als zelfstandige werken. Een medewerker kan daarvoor kiezen omdat het uit financiële overwegingen noodzakelijk is, maar ook omdat hij afwisseling in zijn werk wil hebben. Vanuit het (grond)recht op vrije arbeidskeuze is het hebben van twee arbeidsrelaties mogelijk. Maar, is het in de praktijk ook altijd wenselijk?

Arbeidsovereenkomst

In een arbeidsovereenkomst staat vaak een verbod van nevenwerkzaamheden opgenomen. Het wordt daarmee in de regel een medewerker verboden om betaalde en/of onbetaalde nevenwerkzaamheden te verrichten, tenzij de werkgever vooraf daarvoor toestemming heeft verleend.

Motieven

Een werkgever kan meerdere motieven hebben om een medewerker een verbod van nevenwerkzaamheden op te leggen:

  • vermijden dat de medewerker tijdens zijn dienstverband concurrerende werkzaamheden verricht.
  • vermijden dat de medewerker naast zijn dienstverband werkzaamheden verricht die het imago van de werkgever kunnen schaden.
  • vrezen dat de medewerker door het vele werken minder geconcentreerd en minder productief is of, erger, bij de andere werkgever arbeidsongeschikt raakt.

Arbeidstijdenwet

Wat vaak in dit rijtje wordt vergeten, is dat ook regels moeten worden nagekomen zoals bijv. de Arbeidstijdenwet. Het is een medewerker op grond van deze wet slechts toegestaan een bepaald aantal uren per week te werken. In geval van twee dienstverbanden ligt het gevaar op de loer dat de Arbeidstijdenwet wordt overtreden door de medewerker. Ook al opereren beide werkgevers separaat binnen de grenzen van de wet (bijv. door de medewerker ieder 32 uur per week te laten werken), dan nog kunnen zij in overtreding zijn. Een veel gehoord misverstand is dat de medewerker in zo’n geval in overtreding is en beboet wordt. Dit is niet juist: beide werkgevers kunnen aangesproken en beboet worden.

Beperking grondrecht

Alle genoemde redenen kunnen legitiem zijn en het is dan ook toegestaan om een verbodsbepaling op nevenwerkzaamheden op te nemen in de arbeidsovereenkomst. Een dergelijk verbod kan echter niet onvoorwaardelijk gelden. Het gaat immers om beperking van een grondrecht.  

Afspraken

Het is dan ook raadzaam om, indien een medewerker zich meldt voor een ontheffing van het verbod op nevenwerkzaamheden, goede afspraken te maken voordat een medewerker deze nevenwerkzaamheden gaat verrichten. In ieder geval adviseer ik om duidelijk vast te leggen dat de medewerker de werkgever dient te informeren hoeveel uren hij elders werkt en op welke tijden. Als tweede voorwaarde adviseer ik op te nemen dat het toestaan om nevenwerkzaamheden te verrichten is beperkt tot de uren waarmee de grenzen van de Arbeidstijdenwet door de medewerker niet worden overschreden.

Zzp-er

In dit verband is belangrijk te melden dat indien een medewerker de nevenactiviteiten als zzp-er verricht, dan voor hem als zzp-er niet geldt dat hij zich aan de Arbeidstijdenwet moet houden. Ook dan kunt u als werkgever er belang bij hebben de omvang van de nevenactiviteiten te beperken.

Meer weten? Neem dan contact met mij op (+31 6 51 74 39 83 of welten@wedo-advocaten.nl)

Ferenc Welten

De AVG en foto’s/beeldopnamen in de openbare ruimte

Voor een verwerking (lees in dit kader: ‘gebruik’) van persoonsgegevens is krachtens de Algemene Verordening Gegevensbescherming (de ‘AVG’) een grondslag vereist (artikel 6 AVG).

Hoe zit het met publicatie van evenementfoto’s en foto’s/beelden gemaakt op openbare plaatsen?

Algemeen

Onder de AVG bestaan twee groepen persoonsgegevens: ‘reguliere’ en ‘bijzondere’ categorieën persoonsgegevens. Voor deze laatste categorie geldt een zwaarder regime. Verwerking daarvan is kort gezegd verboden tenzij hiervoor expliciet toestemming is gegeven of er een specifieke wettelijke uitzondering bestaat.

Op een foto/beeldopname zijn de fysieke kenmerken van personen zichtbaar. Strikt genomen zouden foto’s hierdoor altijd aangemerkt moeten worden als bijzondere persoonsgegevens.

Dat leidt echter tot een groot probleem omdat meestal van een specifieke wettelijke uitzondering geen sprake is, waardoor foto’s/beeldopnamen alleen verwerkt zouden mogen worden op basis van uitdrukkelijke toestemming.

Bij beelden waar talloze personen zichtbaar zijn, is dat feitelijk onmogelijk.

Het publiceren van foto’s van een evenement wordt dus al gauw risicovol.

Indien het een vergaande inspanning zou vergen om willekeurige personen op (de achtergrond van) een foto/beeldopname te identificeren, zou nog het standpunt ingenomen kunnen worden dat er geen sprake is van een persoonsgegeven en dat de AVG dus niet van toepassing is. De publicatie van een dergelijke foto/beeldopname zou dan ook mogen plaatsvinden zonder grondslag.

Gezien de steeds betere beschikbaarheid van gezichtsherkenningstechnieken zal dit standpunt steeds moeilijker te handhaven zijn.

Journalistieke doeleinden

Voor een verwerking van foto’s voor uitsluitend journalistieke doeleinden geldt onder de AVG een lichter regime. Er is in dat geval geen aanvullende grondslag nodig voor de verwerking van bijzondere categorieën persoonsgegevens; de artikelen 9 en 10 AVG (die hier op zien) zijn niet van toepassing.

Wel blijft gelden dat er sprake dient te zijn van een grondslag voor verwerking. Artikel 6 AVG blijft ook hier van toepassing. Vaak kan dan op basis van vrijheid van meningsuiting of vrije nieuwsvergaring een beroep worden gedaan op een gerechtvaardigd belang.

Of het (online) publiceren van evenementfoto’s en foto’s genomen op openbare plaatsen valt aan te merken als ‘een verwerking voor uitsluitend journalistieke doeleinden’ zal afhankelijk zijn van de omstandigheden van het geval. De Hoge Raad heeft in dit kader al in 2008  (ECLI:NL:HR:2008:BB3210 Van Gasteren-Hemelrijk) bepaald dat de publicatie van een open brief op het internet op een persoonlijke website, gericht op een breed publiek, in het algemeen belang kan zijn, waarmee het gerechtvaardigd is om een dergelijke publicatie op één lijn te stellen met een perspublicatie.

Cameratoezicht

De Autoriteit Persoonsgegevens (de ‘AP’) stelt op haar website dat in de meeste gevallen toestemming nodig is om persoonsgegevens te plaatsen op internet.

Aan de andere kant stelt de AP in haar Beleidsregels Cameratoezicht dat foto’s niet per definitie dienen te worden aangemerkt als gevoelige gegevens en dat foto’s verwerkt kunnen worden op grondslagen zoals een gerechtvaardigd belang.

Wanneer de foto’s geen identificatie als doel hebben, zijn deze volgens de AP aan te merken als ‘reguliere’ persoonsgegevens.

Recentelijk heeft de AP in dit kader in een zaak tussen de eigenaar van bedrijfspanden en omwonenden beslist dat dat de eigenaar zijn eigendommen mag beveiligen met camera’s. Daarbij heeft de AP de belangen van de omwonenden (privacy) afgewogen tegen de belangen van de eigenaar van de panden (bescherming eigendommen).

De eigenaar heeft volgens de AP een gerechtvaardigd belang bij het toepassen van het cameratoezicht.

  

Conclusie
Het publiceren van foto’s/beeldopnamen waarop personen herkenbaar zijn (afgebeeld), is niet zonder risico onder de AVG.

Zolang foto’s als ‘reguliere’ persoonsgegevens worden gezien omdat ze geen identificatie tot doel hebben, is  het niet aannemelijk dat de AP snel boetes zal opleggen.

Indien het maken van foto’s/beeldopnamen noodzakelijk is voor de behartiging van een gerechtvaardigd belang, is dit toegestaan, behalve wanneer de belangen of grondrechten van de betrokkene(n) zwaarder wegen.

Mocht u vragen hebben over dit onderwerp, neem dan contact met ons op.

Het heimelijk opnemen van gesprekken toegestaan? JEIN!

Onlangs vertelde een bekende mij dat een gesprek waaraan hij had deelgenomen, door een van de andere deelnemers heimelijk was opgenomen. Hij was op zijn zachtst gezegd ‘not amused’ en meende dat het niet is toegestaan. Maar is dat wel zo?

Strafbaar
Indien je zelf geen deelnemer bent aan het gesprek, mag je een gesprek niet heimelijk opnemen. Het is zelfs strafbaar! Art. 139a lid 1 van het Wetboek van Strafrecht bepaalt dit voor het opnemen in huis, een besloten lokaal of erf. Hierop staat zes maanden cel of een boete van 20.500 euro. Ook het heimelijk opnemen van een gesprek buiten een woning, besloten lokaal of erf is niet toegestaan (art. 139b lid 1 Wetboek van Strafrecht). Hierop staat drie maanden cel of een boete van 8.200 euro.

Toelaatbaar
Wordt voor of bij het begin van het gesprek aangekondigd dat een gesprek wordt opgenomen, wat bijv. vaak gebeurt door een afdeling klantenservice, dan is dit toegestaan.

Ben je deelnemer aan een gesprek, dan mag je wél een gesprek heimelijk opnemen (of een ander opdracht geven het gesprek op te nemen), ook als je het opnemen tevoren niet hebt medegedeeld aan jouw gesprekspartner(s). Dan ben je niet strafbaar.

Bruikbaar
Ook al heb je het gesprek opgenomen, dan wil dat niet zeggen dat je de opname zonder meer kunt gebruiken.  Openbaarmaking van het gesprek kan onrechtmatig zijn tegenover jouw gesprekspartner. Zijn privacy kan geschonden worden en er moet een goede reden zijn om daarop een inbreuk te maken. Denk hierbij aan de situatie dat jouw gesprekspartner jou bedreigt.

Deze week las ik een uitspraak van de Rechtbank Rotterdam over een door de werkgever ingediend verzoek tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst vanwege een ernstig verstoorde arbeidsrelatie.  In deze kwestie had een werknemer langdurig heimelijk geluidsopnames gemaakt van gesprekken met management, collega’s en relaties van de werkgever, nadat de werkgever de werknemer herhaaldelijk op zijn functioneren had aangesproken. De geluidsopnamen gebruikte de werknemer als dreigmiddel richting zijn werkgever. De werknemer voelde zich ‘besodemieterd’ door de  werkgever. De kantonrechter maakte er korte metten mee. Hij ontbond de arbeidsovereenkomst vanwege een verstoorde arbeidsrelatie en kende geen billijke vergoeding toe, nu de verstoring van de arbeidsrelatie in overwegende mate aan de werknemer te wijten was.

Ethisch en wenselijk?
Is het heimelijk opnemen ethisch? Dat is niet met een simpel ‘ja’ of ‘nee’ te beantwoorden. 

Voor mij als advocaat is het in ieder geval niet toegestaan om heimelijk gesprekken op te nemen.

Het voelt in ieder geval niet prettig, zo weet ik ook uit eigen ervaring, als je er achter komt dat een gesprek waaraan je hebt deelgenomen, door een ander heimelijk is opgenomen; ook al heb je geen rare of ontoelaatbare uitlatingen gedaan. 

Heb je vragen, dan kan je contact opnemen met Ferenc Welten (tel.  06 – 51743983 of e-mail: welten@wedo-advocaten.nl)

Column Bedrijvig Meierijstad, oktober 2017

Privacybescherming aangescherpt!

Vanaf mei 2018 zal de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) ook in Nederland van toepassing zijn. De AVG gaat over het verwerken van persoonsgegevens en dus over de privacy van personen. Het verwerken van persoonsgegevens, waaronder zakelijke gegevens, zoals een e-mailadres en doorkiesnummers die naar een specifiek persoon leiden, mag alleen wanneer hiervoor toestemming is gegeven of wanneer daar een rechtmatig doel voor bestaat, bijvoorbeeld het uitvoeren van eenovereenkomst. Een betrokkene moet op de hoogte worden gesteld van het feit dat er verwerking van zijn persoonsgegevens plaatsvindt en wat de doeleinden van deze verwerking zijn.
De toestemming kan op ieder moment worden ingetrokken. In bepaalde gevallen bestaat de verplichting om een verwerkingsregister bij te houden. Dat is een register waarin duidelijk wordt opgenomen welke persoonsgegevens er worden opgeslagen en wat daarmee wordt gedaan, welke andere bedrijven of personen bij de gegevens kunnen, hoe de gegevens beveiligd worden en meer van dat soort zaken.

Boetes
Ook kan het nodig zijn om een Functionaris Gegevensbescherming (FG) of Data Protection Officer (DPO) aan te stellen. Dit is een onafhankelijk persoon die toeziet op de juiste verwerking en beveiliging van de persoonsgegevens. In geval van schending van verplichtingen betreffende de AVG, kan de Autoriteit Persoonsgegevens zonder voorafgaande waarschuwing forse boetes opleggen. Het verdient dan ook aanbeveling om een duidelijk privacy-beleid te hanteren, waarin is vastgelegd welke persoonsgegevens worden verwerkt, met welk doel en hoe bezwaar kan worden aangetekend. Ook de wijze van beveiliging kan hierin worden vastgelegd en hoe wordt omgegaan met het melden van datalekken. WeDo Advocaten helpt u graag hierbij.

Door de site te te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten